TURMUHR Hans Gruber 1571 Duitsland

Renaissance klokken

M&R206a

TURMUHR
Gesigneerd en gedateerd: Hans Gruber 1571
Duitsland

Uurwerk
Stalen uurwerk tussen stijlen op verticale spillegang met balans, voorzien van micrometrische reglage. Het uurwerk is voorzien van uur- en kwartierslag- en wekkerwerk. Het uurslagwerk op sluitschijf slaat de hele uren voluit op de grote bel, het kwartierslagwerk slaat het aantal kwartieren op de kleine bel. Het gaand-, slag- en kwartierslagwerk worden elk door een veer in een veerton aangedreven. De drie veertonnen zijn voorzien van snek met ketting. Ook het wekkerwerk wordt door een aparte veer in een veerton aangedreven.

Wijzerplaat
Op de voorzijde van de klok is aan de bovenzijde een vergulde cijferring aangebracht voor de uuraanduiding. Deze is voorzien van Romeinse uurcijfers en tastknopjes op de hele uren, en een halfuursaanduiding tussen de uurcijfers in. Op de binnenring bevindt zich de 24-uursaanduiding in Arabische cijfers 13 t/m 24. In het centrum van de wijzerplaat is de messing vuurvergulde gegraveerde wekkerschijf met Arabische uurcijfers aangebracht. In het centrum van de wekkerschijf zijn krulmotieven gegraveerd. De uurwijzer is vervaardigd van staal. Onder de cijferring is een tweede vergulde cijferring aangebracht voor de kwartierenaanduiding. Deze is voorzien van Romeinse getallen, tastknopjes en een stalen wijzer, waarmee de klok op tijd gezet kan worden.

Kast
De kast is vervaardigd van vuurverguld messing en is aan alle zijden versierd met gravures in krulmotief. De hoeken van de kast worden opge¬sierd door zuilen die versierd zijn met gravures. Om zicht op het uurwerk te krijgen kunnen beide zijpanelen met de zuiltjes verwijderd worden.
De binnenkant van het rechterpaneel is voorzien van zonnewijzer en kompas. Hier bevindt zich ook de gestempelde signatuur Hans Gruber 1571 en een gestempeld monogram van de maker. Op de buitenkant van het rechterpaneel bevinden zich ook de gestempelde initialen van de initieel eigenaars: WG 3S.
De binnenkant van het linkerpaneel is voorzien van een gegraveerde afbeelding van de Jacobsladder. De voorstelling beschrijft het verhaal van Jacob die tijdens een reis op de grond ging slapen en een visioen kreeg van een ladder die van de aarde tot de hemel reikte, met boven aan de trap God en engelen die de trap op en af gingen. God sprak tot Jacob en zei: “Het land waarop je ligt zal ik aan jou en je afstammelingen geven.”
Tevens is het linkerpaneel aan de buitenzijde voorzien van de initialen van de graveur: ICH SC CK. Op de buitenkant van het rechterpaneel bevinden zich ook de gestempelde initialen van de initieel eigenaars: ES G3S.
In beide zijpanelen bevindt zich een gat waardoor men met een lichter het slagwerk op slag kan brengen. Links kan men het uurslagwerk op slag brengen, rechts het kwartierslagwerk.
Het wekkerwerk bevindt zich in de linkerkant van het uurwerk en is voorzien van een geëtste voorstelling van de Jacobsladder.
Op de achterzijde bevindt zich de slagwerkindicatie. Deze is voorzien van Arabische cijfers en tastknopjes. De wijzer voor de slagwerkindicatie is vervaardigd van staal. Onder de slagwerkindicatie bevinden zich de drie opwindgaten voor het gaand, slag- en kwartierslagwerk. Het opwindgat voor het wekkerwerk bevindt zich in de linker zijkant. Boven op de kast zijn twee bellen in elkaar geplaatst, bekroond door een geprofileerde pinakel. Aan de voorzijde van de bel bevindt zich een klein schuifje waarmee het wekkerwerk aan- of uitgezet kan worden.

Gangduur 1 dag

Hoogte 25 cm.
Breedte 15 cm.
Diepte 15 cm.

Literatuur Giuseppe Brusa, La Misura del Tempo, p. 412.

Deze klok is vervaardigd ter gelegenheid van de verdeling van de grond van de familie Schwarzburg. In 1571 verdeelden de vier zonen het land van Graaf XL (ook wel bekend als Günther de Rijke) van Schwarzburg-Blankenburg (1499-1552) na een bittere strijd over deze erfenis. Een van de zonen, Graaf Wilhelm ( 1534 – 1587) gaf opdracht bovengenoemde klok op te dragen aan deze gebeurtenis. Wilhelm kreeg de grondgebieden in Frankenhausen toegewezen, inclusief het kasteel, dat tegenwoordig een museum is. De klok draagt de wapens van Schwarzburg en die van zijn echtgenote Elisabeth von Schlick in Passaun ( 1522 – 1590) De Schwarzburgers behoorden tot een van de oudste adellijke families uit Thüringen, tot de dood van het laatste familielid in 1971.

Lees meer Neem contact op